Malaysia kini berdepan peningkatan ancaman serangan siber sehingga kerajaan mengambil langkah menaikkan tahap ancaman keselamatan siber negara daripada rendah kepada sederhana pada 4 November 2026.
Lebih membimbangkan, pada malam 6 November, beberapa laman web Bank Rakyat dilaporkan mengalami gangguan, dengan laporan awal mendakwa berlaku pencerobohan dan perubahan kandungan laman web oleh penggodam.
Bila Abe tengok perkembangan ini, satu perkara terus terlintas di fikiran.
Kalau sistem organisasi besar pun boleh menjadi sasaran penggodam, bagaimana pula dengan telefon yang kita gunakan setiap hari?
Hari ini, smartphone bukan lagi sekadar alat untuk membuat panggilan atau menghantar WhatsApp. Dalam telefon yang sama, kita simpan gambar keluarga, maklumat peribadi, aplikasi perbankan, e-wallet, kata laluan dan pelbagai akaun penting.
Jadi, apa sebenarnya yang sedang berlaku di Malaysia, dan apa yang pengguna smartphone perlu tahu?
Apa Sebenarnya Berlaku dengan Ancaman Siber di Malaysia?
Pada 4 November 2026, Agensi Keselamatan Siber Negara (NACSA) meningkatkan Tahap Ancaman Keselamatan Siber Negara kepada tahap sederhana.
Menurut laporan Bernama, keputusan itu dibuat sebagai langkah berjaga-jaga susulan perkembangan keselamatan semasa, termasuk ketegangan geopolitik antarabangsa.
Kerajaan turut mengarahkan organisasi yang mengendalikan infrastruktur maklumat kritikal negara supaya meningkatkan kesiapsiagaan keselamatan siber.
Antara langkah yang diarahkan termasuk pemantauan keselamatan sepanjang 24 jam, kemas kini sistem, penggunaan pengesahan pelbagai faktor dan penyediaan pelan kesinambungan perkhidmatan.
Pada 6 November pula, Bank Rakyat memaklumkan bahawa portal korporatnya mengalami gangguan sementara.
Beberapa laporan teknologi turut mendakwa laman web berkaitan bank tersebut telah diubah kandungannya oleh pihak tidak dikenali, satu bentuk serangan yang dikenali sebagai website defacement.
Bagaimanapun, setakat laporan yang Abe semak pada 7 November, belum ada pengesahan rasmi bahawa maklumat peribadi atau wang pelanggan telah dicuri akibat insiden tersebut.
Gangguan laman web tidak semestinya bermaksud akaun bank pelanggan telah digodam.
Perkara ini penting supaya kita tidak mudah panik atau mempercayai dakwaan yang belum disahkan.
Kenapa Malaysia Menjadi Sasaran Serangan Siber?
Malaysia mempunyai semakin banyak perkhidmatan digital, pusat data, sistem perbankan dalam talian dan infrastruktur teknologi yang penting kepada ekonomi negara.
Semua ini menjadikan keselamatan siber semakin kritikal.
Perdana Menteri turut membangkitkan kemungkinan Malaysia menjadi sasaran serangan siber berdasarkan penilaian risikan kerajaan, termasuk dalam konteks perkembangan geopolitik dan pendirian negara terhadap isu antarabangsa.
Namun, kita perlu bezakan antara risiko yang dikenal pasti dengan bukti sesuatu serangan benar-benar berlaku.
Serangan siber juga boleh mempunyai pelbagai tujuan. Ada yang cuba mencuri data, ada yang mahu mengganggu perkhidmatan, dan ada juga yang sekadar mahu menunjukkan bahawa mereka mampu menembusi sistem tertentu.
Siapa dalang sebenar di sebalik sesuatu serangan tetap memerlukan siasatan dan bukti teknikal.
Adakah Telefon Kita Juga Berisiko Digodam?
Ini bahagian yang Abe rasa pengguna smartphone perlu beri perhatian.
Walaupun serangan terhadap organisasi besar tidak bermaksud telefon kita turut digodam, jenayah siber terhadap pengguna biasa memang boleh berlaku melalui pelbagai kaedah.
Antara yang paling biasa ialah:
1. Link palsu melalui WhatsApp dan SMS
Pernah terima mesej yang mengatakan parcel gagal dihantar, akaun bank disekat atau ada transaksi mencurigakan?
Mesej seperti ini biasanya mendesak kita menekan pautan tertentu.
Ada pautan yang membawa pengguna ke laman web palsu yang menyerupai laman bank atau syarikat sebenar.
Apabila pengguna memasukkan ID login, kata laluan atau maklumat peribadi, maklumat tersebut boleh jatuh ke tangan penipu.
Jadi, jangan terus percaya sesuatu mesej hanya kerana ia menggunakan logo syarikat yang dikenali.
2. Aplikasi Android daripada sumber tidak dikenali
Bagi pengguna Android, Abe nasihatkan supaya lebih berhati-hati apabila diminta memasang fail APK melalui WhatsApp, Telegram atau laman web yang tidak dikenali.
Contohnya, ada pihak menyamar sebagai penjual barang, wakil khidmat pelanggan atau penyedia perkhidmatan tertentu.
Mereka meminta pengguna memasang aplikasi kononnya untuk membuat tempahan, menerima bayaran balik atau mengesahkan akaun.
Aplikasi berbahaya mungkin meminta kebenaran untuk membaca notifikasi, mengakses fungsi telefon atau mengawal skrin melalui Accessibility.
Bukan semua fail APK berbahaya. Namun, memasang aplikasi daripada sumber yang tidak dipercayai boleh meningkatkan risiko keselamatan.
3. Smartphone yang sudah lama tidak dikemas kini
Ramai pengguna menangguhkan kemas kini telefon kerana risau ruang storan penuh, bateri cepat habis atau prestasi telefon berubah.
Abe faham perkara ini.
Tetapi kita kena ingat, kemas kini perisian bukan sekadar membawa fungsi baharu.
Ia juga boleh menampal kelemahan keselamatan yang berpotensi digunakan oleh penggodam.
Malah, Apple pernah mengeluarkan amaran mengenai serangan berasaskan web yang menyasarkan versi iOS lama melalui kandungan web berbahaya.
Sebab itu, sama ada menggunakan iPhone atau Android, pastikan telefon menerima kemas kini keselamatan yang sesuai.
4. Kata laluan sama untuk semua akaun
Ini satu lagi tabiat yang berisiko.
Bayangkan kita menggunakan kata laluan yang sama untuk Facebook, e-mel, aplikasi membeli-belah dan akaun penting lain.
Jika salah satu perkhidmatan mengalami kebocoran data, penjenayah mungkin cuba menggunakan maklumat login tersebut pada akaun lain pula.
Abe cadangkan gunakan kata laluan berbeza bagi akaun penting, aktifkan pengesahan dua faktor dan pertimbangkan penggunaan password manager.
7 Langkah Melindungi Smartphone Daripada Ancaman Siber
Tak perlu jadi pakar IT untuk menjaga keselamatan telefon sendiri.
Abe kongsikan beberapa langkah mudah yang boleh dibuat hari ini.
1. Kemas kini sistem telefon
Pengguna iPhone boleh menyemak di Settings > General > Software Update.
Bagi Android, semak bahagian Software Update atau System Update mengikut jenama telefon.
2. Jangan pasang aplikasi daripada pautan mencurigakan
Utamakan App Store atau Google Play dan semak identiti pembangun aplikasi sebelum memasangnya.
3. Aktifkan pengesahan dua faktor
Gunakan pengesahan tambahan untuk akaun e-mel, media sosial dan perkhidmatan lain yang menyokongnya.
4. Jangan kongsi OTP, PIN atau kata laluan
Pihak yang sah tidak sepatutnya meminta pelanggan memberikan kata laluan atau OTP perbankan melalui panggilan dan mesej tidak diminta.
5. Semak aplikasi yang mempunyai kebenaran sensitif
Periksa kebenaran seperti Accessibility, akses notifikasi, pemasangan aplikasi daripada sumber luar dan akses pentadbir peranti.
Jika ada aplikasi yang tidak dikenali, jangan abaikan.
6. Gunakan kunci skrin yang selamat
Aktifkan PIN yang kukuh bersama Face ID, Touch ID atau biometrik yang disokong telefon.
7. Buat backup maklumat penting
Simpan salinan gambar, dokumen dan maklumat penting melalui kaedah backup yang dipercayai.
Backup membantu mengurangkan risiko kehilangan data sekiranya telefon rosak, hilang atau perlu dipulihkan.
Apa Pelanggan Factory Mobile Perlu Tahu?
Di Factory Mobile, kami percaya menjaga smartphone bukan sekadar memastikan skrin tidak pecah, bateri berfungsi atau telefon boleh dicas.
Keselamatan perisian dan maklumat peribadi juga perlu diberi perhatian.
Bagi pelanggan yang menggunakan telefon untuk urusan perbankan, bekerja, berniaga atau menyimpan maklumat penting, Abe nak ingatkan beberapa perkara.
Pertama, jangan abaikan amaran keselamatan pada telefon.
Kalau telefon memaparkan amaran aplikasi berbahaya atau percubaan login yang mencurigakan, semak dahulu sebelum meneruskan sebarang tindakan.
Kedua, berhati-hati apabila membeli atau menggunakan telefon terpakai.
Pastikan telefon telah diset semula dengan betul, akaun pemilik lama dikeluarkan dan peranti boleh menerima kemas kini keselamatan yang diperlukan.
Ketiga, jangan terus membuat factory reset apabila mengesyaki telefon digodam.
Jika terdapat transaksi mencurigakan, hubungi bank terlebih dahulu melalui saluran rasmi. Simpan bukti penting dan dapatkan panduan sebelum memadam data yang mungkin diperlukan untuk siasatan.
Keempat, jika tidak pasti tentang keadaan telefon, dapatkan pemeriksaan teknikal.
Pelanggan boleh mengunjungi cawangan Factory Mobile untuk mendapatkan nasihat berkaitan keadaan smartphone, versi perisian, kemas kini serta aplikasi yang menimbulkan keraguan, tertakluk kepada skop pemeriksaan yang tersedia.
Namun, pemeriksaan telefon biasa bukan pengganti audit keselamatan siber atau siasatan forensik digital.
Factory Mobile mempunyai 13 cawangan bagi memudahkan pelanggan mendapatkan perkhidmatan berkaitan smartphone.
Untuk maklumat lanjut tentang produk, perkhidmatan dan lokasi cawangan, layari www.factorymobile.my.
Apa Perlu Buat Kalau Dah Tertekan Link Mencurigakan?
Pertama sekali, jangan panik.
Kalau sekadar membuka pautan tanpa memberikan maklumat atau memasang apa-apa aplikasi, itu tidak semestinya bermaksud telefon telah digodam.
Namun, jika anda sudah memasukkan kata laluan, memasang aplikasi mencurigakan atau memberikan akses kepada pihak tidak dikenali, ambil tindakan segera.
Jika melibatkan akaun perbankan, hubungi bank melalui nombor rasmi dan minta bantuan untuk melindungi akaun.
Gunakan peranti lain yang dipercayai untuk menukar kata laluan akaun yang terjejas.
Jika wang telah dipindahkan akibat penipuan, segera hubungi National Scam Response Centre (NSRC) di talian 997, yang beroperasi 24 jam sehari.
Bagi insiden keselamatan komputer atau telefon, laporan juga boleh dibuat kepada Cyber999 di bawah CyberSecurity Malaysia.
Jangan tunggu sehingga kerugian menjadi lebih besar.
Kesimpulan: Keselamatan Digital Bermula Daripada Telefon Kita
Ancaman serangan siber yang sedang mendapat perhatian di Malaysia ini merupakan peringatan bahawa keselamatan digital bukan lagi perkara yang boleh dipandang ringan.
Memang tidak semua serangan terhadap organisasi besar akan memberi kesan terus kepada pengguna smartphone.
Tetapi penjenayah siber sentiasa mencari peluang, termasuk melalui pautan palsu, aplikasi berbahaya dan kecuaian pengguna sendiri.
Bagi Abe, tak kira kita menggunakan iPhone mahal atau Android bajet, langkah keselamatan asas tetap sama penting.
Pastikan telefon dikemas kini, jangan mudah percaya pautan mencurigakan dan lindungi maklumat peribadi sebaik mungkin.
Telefon boleh dibaiki atau diganti. Tetapi apabila maklumat peribadi dan wang jatuh ke tangan penjenayah, kesannya mungkin jauh lebih besar.
Jaga telefon, jaga data dan sentiasa berwaspada.